Ochrona pracownika w wieku przedemerytalnym

Pracownik podlega ochronie przed wypowiedzeniem stosunku pracy w okresie 4 lat przed osiągnięciem wieku, w którym może przejść na emeryturę, z tym że wiek ten od 1 stycznia 2013 r. jest stopniowo podwyższany, aż docelowo wyniesie 67 lat.

Reforma emerytalna nie zmieniła zasad ochrony zatrudnienia pracowników w wieku przedemerytalnym. Określający tę ochronę art. 39 K.p. obowiązuje nadal w dotychczasowym brzmieniu i odwołuje się do wieku emerytalnego, uprawniającego do przejścia na emeryturę na podstawie ustawy emerytalnej. Zatem zgodnie z powołaną normą, pracodawca nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku.

W odniesieniu do pracowników, dla których nabycie prawa do emerytury jest uzależnione wyłącznie od osiągnięcia wieku emerytalnego (bez konieczności wykazania okresów podlegania ubezpieczeniu) doniosłość prawną traci określony w art. 39 K.p. warunek polegający na tym, że okres zatrudnienia, w którym pracownik korzysta z ochrony przedemerytalnej powinien umożliwiać mu uzyskanie prawa do emerytury z jego osiągnięciem. Ochrona przedemerytalna tych pracowników jest bowiem uzależniona wyłącznie od ich wieku, a okres zatrudnienia nie ma wpływu na prawo do świadczeń z ubezpieczenia społecznego, lecz tylko na ich wysokość. Takie stanowisko zajął Główny Inspektorat Pracy w piśmie z dnia 27 maja 2010 r.

Aktualnie ochroną przed wypowiedzeniem są objęte pracownice między 56 a 60 rokiem życia i pracownicy pomiędzy 61 a 65 rokiem życia. Po wejściu w życie ustawy z dnia 11 maja 2012 r. o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. poz. 637) docelowo ochroną będą objęte osoby w wieku od 63 do 67 lat.

Ważne: Pracownicy, którzy w dniu 1 stycznia 2013 r. są objęci ochroną wynikającą z art. 39 K.p. lub osoby, które mogłyby być nią objęte, jeżeli w tym dniu pozostawałyby w stosunku pracy – są objęci tą ochroną przez czas do osiągnięcia „nowego” wieku emerytalnego.

Oznacza to w praktyce, że osoby chronione w dniu 1 stycznia 2013 r. (czyli kobiety urodzone w latach 1953-1956 oraz mężczyźni urodzeni w latach 1948-1951) będą korzystały z ochrony aż do osiągnięcia „podwyższonego” wieku uprawniającego do emerytury nawet, jeśli potrwa to dłużej niż 4 lata.

Wypowiedzenie umowy pracownikowi w wieku przedemerytalnym jest dopuszczalne w razie likwidacji firmy pracodawcy lub ogłoszenia jego upadłości (art. 411 § 1 K.p.). Ponadto stosowanie art. 39 K.p. jest wyłączone – zgodnie z art. 40 K.p. – w razie uzyskania przez pracownika w okresie ochrony przedemerytalnej prawa do renty z tytułu całkowitej niezdolności do pracy.

Napisano w 2013-03, Biuletyny, Kadry, Płace, ZUS